please give your consent or refusal here.
Gruzja
Z Wikitravel, http://wikitravel.org/
Spis treści
| Gruzja (საქართველო) | |
| |
| Stolica | Tbilisi |
| Ustrój polityczny | republika |
| Waluta | lari (GEL) |
| Strefa czasowa | UTC +4:00 |
| Powierzchnia | 69 700 km² |
| Liczba ludności | 4 677 401 |
| Język urzędowy | gruziński |
| Religia | prawosławie |
| Kod telefoniczny | +995 |
| Napięcie elektryczne | 220V/50Hz (gniazdka europejskie) |
| Kod samochodowy | GE |
| Ruch samochodowy | prawostronny |
| Domena internetowa | .ge |
Gruzja (gruz. Sakartvelo) jest państwem położonym w Azji na Zakaukaziu. Na północy oraz wschodzie graniczy z Rosją, na południowym wschodzie z Azerbejdżanem, na południu z Armenią oraz Turcją, na zachodzie granicę wyznacza Morze Czarne.
[edytuj] Charakterystyka
[edytuj] Geografia
Kraj ten położony jest w zasadzie w całości w górach.
[edytuj] Fauna i flora
[edytuj] Klimat
Panuje tu klimat podzwrotnikowy: wilgotny na zachodzie kraju, nad Morzem Czarnym i kontynentalny w jego środkowej części.
[edytuj] Historia
[edytuj] Kultura i sztuka
[edytuj] Polityka
[edytuj] Gospodarka
[edytuj] Społeczeństwo
[edytuj] Zwyczaje
Biesiadowanie przy stole jest ważną częścią gruzińskiego życia. Ponieważ zawsze serwowane jest wino, trzeba pamiętać, że nie wypada popijać do jedzenia, ale czekać na wzniesienie toastu przez najważniejszą osobę w gronie. Toasty są długie, zazwyczaj z zaskakującą lub śmieszną puentą. Odkładanie opróżnionej szklanki (raczej nie pije się z kieliszków) zjednuje sobie jednoznaczną sympatię gospodarzy.
[edytuj] Przygotowania
[edytuj] Przewodniki
- Gruzja, Armenia. Magiczne zakaukazie - Krzysztof Kamiński. Przewodnik polskiego wydawnictwa Bezdroża ISBN 83-605-0606-X
- Georgia, Armenia & Azerbaijan - Richard Plunkett, Tom Masters. Przewodnik Lonely Planet jest w języku angielskim i zawiera informacje o trzech krajach Zakaukazia, podzielony jest na 3 części dotyczące poszczególnych państw, część dotycząca Gruzji mieści się na 80 stronach. ISBN 978-1740591386. Jest on dostępny również w polskiej internetowej księgarni z przewodnikami TravelCo .pl
- Azerbaijan with excursions to Georgia - Mark Elliott. Przewodnik w języku angielskim wydawnictwa Trailblazer, część 9. poświęcona jest Gruzji i na 32 stronach przedstawia najważniejsze miejsca i trasy. ISBN 1-873756-79-8
[edytuj] Mapy
[edytuj] Wybór czasu podróży
Podróżowanie po Gruzji najlepiej zaplanować na okres od kwietnia do października, gdyż kraj ten najpiękniej prezentuje się, kiedy wszystko kwitnie i zielenieje.
Zimą można wybrać się tu na narty, jednak swobodne przemieszczanie się w inne rejony może być utrudnione z powodu zatorów śnieżnych oraz generalnie nienajlepszego stanu dróg. O tej porze roku zdarzają się też w Gruzji kłopoty z dostarczeniem energii elektrycznej i gazu, chociaż lepszych hoteli raczej to nie dotyczy.
[edytuj] Wizy
Obywatele polscy nie potrzebują wiz na pobyt krótszy niż 90 dni. Jedynym wymaganym przy przekraczaniu granicy dokumentem jest paszport z terminem ważności co najmniej 3 miesiące dłuższym niż deklarowany czas pobytu. Przy pobycie dłuższym niż 90 dni wymagane jest posiadanie wizy, którą można otrzymać w Ambasadzie Gruzji w Warszawie.
[edytuj] Przepisy celne
Nie ma jakichś szczególnych ograniczeń, obowiązują standardowe przepisy. Przy wjeździe teoretycznie należy wypełnić deklarację celną (w języku gruzińskim...).
Zobacz na strona MSZ z opisami krajów
[edytuj] Wymiana waluty
W miastach bez trudu natknąć się można na kantory. Twarde waluty są akceptowane przy wyższych płatnościach za hotel czy taksówkę.
Coraz łatwiej znaleźć bankomat, z którego bez problemu można wypłacić gotówkę.
Kursy wymiany (8 lutego 2008 r.): 1 EUR = 2,30 GEL 1 USD = 1,60 GEL 1 GEL = 1,50 PLN
[edytuj] Ubezpieczenia
[edytuj] Ekwipunek
[edytuj] Rozmówki
Ja - me Ty - szven on,ona - is my - czven wy - tkven oni - isini
Co? -Ra? Gdzie? -Sad? Gdzie jest...?- Sad aris...? Kto? - Win?
Witam - Gamarjoba Dziękuję ci - Gmadlob Proszę - tu szindzleba Przepraszam - bodiszy Do zobaczenia - dżerdżerobit
Tak -diach Nie -ara
[edytuj] Dojazd
Dojazd do Gruzji z Polski nie jest sprawą prostą. Decydując się na podróż drogą lądową musimy przygotować się na kilka przesiadek (chyba że jedziemy własnym samochodem). W zależności od rodzaju transportu oraz wybranej trasy dotarcie do Gruzji zajmie nam od około kilku godzin (podróż samolotem) do 3-4 dni (droga lądowa, ewentualnie częściowo morska).
Jeżeli zdecydujemy się na tańszy wariant, czyli drogę lądową, to mamy do wyboru dwie trasy (przez Ukrainę i Rosję lub przez Turcję).
[edytuj] Samolotem
Najszybszym i chyba najprostszym sposobem dotarcia do Gruzji jest podróż samolotem, choć oczywiście także najdroższym. Z Polski niestety nie ma bezpośrednich lotów do Gruzji, w związku z czym konieczne jest wcześniejsze dotarcie do miasta, z którego takie loty się odbywają (np. Praga, Kijów, Ryga).
[edytuj] Koleją
Połączenia kolejowe łączą Gruzję z Rosją i Azerbejdżanem (codzienne połączenia z Baku). Nie ma na razie torów prowadzących do Turcji, ale w realizacji jest projekt połączenia Karsu z Achaczkałaki.
[edytuj] Samochodem
Dojazd z Armenii, Azerbejdżanu i Rosji nie jest możliwy z powodu konfliktu i zamkniętej granicy rosyjsko-gruzińskiej. Dojazd możliwy jedynie przez granicę z Turcją jednak jest to dużo dłuższa trasa (około 3300 - 3700km w zależności od wyboru trasy nadmorskiej przez Ukrainę i Bułgarię lub przez Węgry i Rumunię.
[edytuj] Autobusem
Regularnie kursują autobusy z Trabzonu i Istambułu, a także z Baku i Erewania.
[edytuj] Statkiem
Możliwości są co najmniej dwie:
- promem/wodolotem do Poti (chyba lepiej niż do Batumi), jeżeli później jedzie się w stronę Tblisi (prom - 50 USD, wodolot - 60 USD /płyną na zmianę/) na kupienie biletów "na jutro", trzeba poświęcić jeden poranek, od ok. 7:30 rano),
- prom z Odessy do Batumi jest drogi i pływa raz na tydzień.
W Soczi, przy zakupie biletów milicja z dużym prawdopodobieństwiem zauważy, że brakuje czegoś ważnego w papierach. Trzeba się wykupić - zwykle 10 do 20 USD za osobę wystarczy.
[edytuj] Autostopem
Autostopem najlepiej jest dojechać od strony Turcji. Północna granica od strony Abchazji jest zamknięta. Rzecz jasna morska z Rosją jest otwarta) ale jedynie dla obywateli WNP.
W Gruzji i Armenii stopa łapie się ekspresowo. Pod warunkiem że coś jedzie... ;)
[edytuj] Dojazd przez Ukrainę i Rosję
Decydując się na podróż tą trasą należy pamiętać o następujących sprawach:
- podróżowanie przez Rosję wymaga posiadania wizy tranzytowej,
- lądowa granica rosyjsko-gruzińska jest zamknięta po konflikcie 2008 r.Sposobem dotarcia z Rosji do Gruzji jest skorzystanie z połączenia promowego w Soczi, skąd odpływają promy do Trabzonu /Turcja/
Pierwszym etapem podróży jest Lwów. Z Dworca Zachodniego PKS w Warszawie każdego dnia odjeżdżają trzy autobusy, podróż trwa około 9 godzin, a pojedyńczy bilet kosztuje 75 zł.
Z Lwowa co drugi dzień, o godzinie 15:28 (czasu ukraińskiego) odjeżdża bezpośredni pociąg do Soczi w Rosji, podróż trwa ponad 39 godzin, a biletu w wagonie plackartnym (wagon z kuszetkami, ale bez oddzielnych przedziałów) to 166 hrywien, natomiast w przedziale 4-osobowym (kupe) to 266 hrywien. Bilety warto zakupić z pewnym wyprzedzeniem (istnieje możliwość zakupu biletu z 40-dniowym wyprzedzeniem, bilety są imienne, dlatego przy zakupie biletu należy posiadać paszporty lub kserokopie strony ze zdjęciem i numerem), gdyż może się okazać, że w dniu odjazdu pociągu nie będzie już wolnych miejsc.
Z Soczi odpływają promy do Poti i Batumi /niedostępne niestety dla Polaków/. Codziennie praktycznie kursują natomiast promy do Trabzonu. Po dotarciu do Soczi warto jak najszybciej udać się do portu i zakupić bilety na prom (sprzedaż rozpoczyna się rano dzień wcześniej), gdyż może się zdarzyć, że wszystkie bilety zostaną sprzedane. Cena biletu na kurs do Trabzonu to 3000 - 3500 rubli. Podróż do Trabzonu trwa około 12 godzin. Z Trabzonu do Batumi kursują autobusy i marszrutki. Cena ok. 30$, czas przejazdu 4 godz. Kolejek na granicy w Sarpi praktycznie nie ma.
[edytuj] Przejścia graniczne
Lądowa granica rosyjsko-gruzińska jest zamknięta od 2008r. Tak więc przekroczenie tej granicy koleją, samochodem lub autobusem jest niemożliwe.
Inne przejścia pracują po stronie gruzińskiej dość sprawnie, nie ma mowy o żadnej korupcji. Granicę z Turcją czy Azerbejdżanem można przekraczać pieszo dojeżdżając autobusem (marszrutką) lub taksówką do posterunku granicznego lub samochodem. Po przekroczeniu można zwykle szybko złapać jakiś transport dalej w głąb kraju.
[edytuj] Regiony
Gruzja dzieli się na 53 prowincje, 11 miast i dwie republiki autonomiczne: Abchazję i Adżarię. Obwód Autonomiczny Południowej Osetii ma mniejsze uprawnienia niż wymienione wyżej autonomie. Abchazja i Południowa Osetia znajdują się de facto poza kontrolą władz gruzińskich. Istnieje 9 regionów administracyjnych:
- Dolna Kartlia
- Guria
- Imeretia
- Kachetia
- Kartlia Wewnętrzna
- Mccheta-Mtianeti
- Megrelia-Górna Swanetia
- Racza-Leczchumi i Dolna Swanetia
- Samcche-Dżawachetia
[edytuj] Miasta
- Tbilisi - stolica Gruzji
- Kutaisi
- Poti
- Batumi
- Borżomi - miasto uzdrowiskowe w Kartlii
- Gori
- Kazbegi - miasteczko położone w górach Kaukazu u podnóża góry Kazbek
- Rustawi
- Suchumi
- Telawi
[edytuj] Ciekawe miejsca
- Mccheta - stolica duchowa Gruzji
- katedra Alaverdi niedaleko Telawi
- Gremi - ufortyfikowany kościółek na wzgórzu
- klasztor Nekresi niedaleko Kwareli
- Sighnaghi - miasteczko z zachowanym długim murem obronnym
- Uszguli - najwyżej w Europie położna wioska (w Swanetii)
- Gori - miasto, w którym urodził się Stalin
- Kazbegi - uroki gór
- Swaneti - najbardziej autentyczna częśc Gruzji, przepiękne i najwyższe szczyty górskie, puste szlaki piesze i wspinaczkowe
[edytuj] Komunikacja
W Gruzji najłatwiej podróżować mikrobusami (marszrutkami), które docierają do najodleglejszych miejscowości. Można również wynająć taksówki dalekobieżne, które jeżdżą na gaz i są tańsze niż te normalne krążące po mieście - zazwyczaj mają specjalny postój gdzieś w mieście.
Sieć kolejowa nie jest zbyt rozwinięta, ale pociągiem można się dostać do większości ważnych ośrodków w kraju. Część taboru jest wyremontowana i zdarzają się np. świetnie wyposażone wagony na trasie Tbilisi - Batumi (z panelami LCD w każdym kupe wyświetlającymi film lub teledyski).
Nawierzchnia dróg jest w złym stanie.
[edytuj] Wyjazd
O ile Gruzja to przedsionek Europy, to Azerbejdżan - Azji. Wydaje się, że granica między tymi dwoma państwami autentycznie oddziela te kontynenty, dlatego warto zatroszczyć się o azerbejdżańską wizę i udać się z Tbilisi chociaż do Baku, by doświadczyć tego kontrastu.
Naturalnym celem dalszej podróży z Gruzji może być także Armenia, której sama obecność budzi wielkie emocje na Zakaukaziu. Silne wpływy Rosji powodują ogromną niechęć do jej mieszkańców w tym regionie. Z Gruzinami nieustannie toczą spór o wcześniejszość religii i alfabetu.
[edytuj] Język
Język gruziński należący do grupy języków kaukaskich, więc poza nielicznymi słowami zapożyczonymi (np. telewizor) nie przypomina żadnego języka europejskiego. Język gruziński ma swój własny alfabet, składający się z 33 liter. Nie ma w nim wielkich liter a w gramatyce nie rozróżnia się rodzajów męski, żeński, nijaki. Ważniejsza jest tzw. ergatywność, czyli komunikat o tym, co dzieje się z podmiotem.
Nie jest jednak dużym problemem porozumiewanie się w języku rosyjskim (zwłaszcza z osobami starszymi). Nazwy miejscowości są czasami zapisane cyrylicą lub (coraz częściej) łacinką. Młodsi mieszkańcy Tbilisi i innych miast zazwyczaj znają choć parę słów po angielsku.
[edytuj] Zakupy
W Gruzji warto się zaopatrzyć w miejscowe wina.
[edytuj] Gastronomia
Kuchnia gruzińska jest chyba najlepszą kuchnią na świecie, a na pewno na Kaukazie.
Koniecznie trzeba spróbować chaczapuri - placków z nadzieniem serowym (bryndzowym) w różnych wariacjach. Nie można powiedzieć, że było się w Gruzji nie próbując chinkali - rodzaju pierogów z mięsem. Tę listę można ciągnąć w nieskończoność.
Białe i czerwone gruzińskie wina (saperavi, kindzmarauli, cinandali), wódka cza-cza oraz wody mineralne borżomi i nabeghlavi to napoje, którymi warto się raczyć podczas podróży. Będąc w gościach można dostąpić zaszczytu picia wina z rogu - można odłożyć tylko pusty!
[edytuj] Noclegi
Niedrogie noclegi można znaleść w prywatnych domach czy mieszkaniach. Ceny hoteli niestety nie są najniższe, zwłaszcza w Tbilisi i Batumi.
[edytuj] Nauka
[edytuj] Praca
[edytuj] Bezpieczeństwo
Podróżowanie po Gruzji jest właściwie bezpieczne. Pewne zagrożenia wynikają z nieustabilizowanej sytuacji na granicy zAbchazji oraz Południową Osetią. Wybierając się w te rejony Gruzji, lepiej wcześniej zasięgnąć języka, jak ma się bieżąca sytuacja.
Przy zachowaniu normalnych środków ostrożności nie ma się czego obawiać.
[edytuj] Zdrowie
[edytuj] Kontakt
[edytuj] Telefon
[edytuj] Internet
W miastach nie ma problemu ze znalezieniem kafejki internetowej.
[edytuj] Poczta
Jedyne kartki jakie można znaleźć w Tblisi są z 1983 roku i przedstawiają zabudowę tego miasta z początku lat 80.
[edytuj] Informacje turystyczne
- Gruzja - turystyka, przewodnik praktyczny, pogoda, atrakcje
- Oficjalna strona gruzińskiego departamentu turystyki, po angielsku
[edytuj] Przedstawicielstwa dyplomatyczne
[edytuj] Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Tbilisi
ul. Zubałaszwili 19 0108 Tbilisi tel. +995 32 920398 faks +995 32 920397 mail ambpolgruzja@access.sanet.ge www: www.tbilisi.polemb.net Wydział Konsularny tel. +995 32 936236 faks +995 32 936231 mail konspolgruzja@internet.ge
[edytuj] Ambasada Gruzji w Warszawie
ul. Berneńska 6 03-976 Warszawa tel. +48 22 6166221, 6166222 faks +48 22 6166226, 6174187 mail warsaw.emb@mfa.gov.ge



